İrade, Manipülasyon ve Modern Mit: Ajax, The Madness

Abstract

Bu makale, Theodoros Terzopoulos’un Ajax , the Madness adlı sahnelemesini antik mit, irade ve manipülasyon kavramları bağlamında incelemektedir. Çalışma, öncelikle mit kavramının tarihsel dönüşümünü ele alarak modern dünyada ortaya çıkan yeni mitolojik anlatıları ve özellikle neoliberal düşüncenin bireyi merkeze alan ideolojik yapısını tartışmaktadır. Antik Yunan tragedyalarında insan eyleminin tanrısal güçler, daimon kavramı ve karakter ( ethos ) tarafından nasıl yönlendirildiği incelenmekte; bu bağlamda özgür irade meselesinin problemli yapısı ortaya konulmaktadır. Bu kuramsal çerçeve doğrultusunda Terzopoulos’un Ajax , the Madness yorumunda Aias karakterinin deliliği, manipülasyon, benlik bölünmesi ve öznenin kırılganlığı üzerinden analiz edilmektedir. Makale, antik bir mitin çağdaş bir sahneleme aracılığıyla günümüzün politik ve ideolojik koşullarını eleştirel biçimde yansıtabildiğini savunmakta; özellikle neoliberal birey anlayışının yarattığı manipülatif yapıların trajik anlatılarla yeniden düşünülmesini önermektedir.