Savunma Harcamalarının Seçili Makroekonomik Göstergeler ile İlişkisi: Türkiye İçin Ampirik Bir Analiz

Abstract

Savunma harcamaları, gerek ulusal güvenlik gerekse ekonomik kalkınma açısından ülkeler için stratejik öneme sahip bir kamu harcaması kalemidir. Türkiye, 1970’li yıllardan itibaren savunma alanına ayırdığı kaynağı artırmış, özellikle son yirmi yılda savunma sanayisinde yerlileşme, ihracat ve Ar-Ge kapasitesi bakımından belirgin bir gelişim kaydetmiştir. Bu çalışmada, Türkiye’de savunma harcamalarının seçili makroekonomik göstergeler (ekonomik büyüme, enflasyon, işsizlik ve doğrudan yabancı yatırımlar) ile ilişkisi araştırılmıştır. Analizde Dünya Bankası veri tabanından elde edilen 1991-2024 dönemine ait yıllık veriler kullanılmış ve ARDL Sınır Testi yaklaşımı uygulanmıştır. ARDL sınır testi bulgularına göre değişkenler arasında eşbütünleşme ilişkisinin varlığı tespit edilmiştir. Uzun dönem tahmin sonuçlarına göre ekonomik büyüme ile savunma harcamaları arasında pozitif, enflasyon ile savunma harcamaları arasında ise negatif ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunurken, işsizlik ve doğrudan yabancı yatırımlar ile anlamlı bir ilişkiye rastlanmamıştır. Elde edilen bulgular, savunma sanayisindeki büyümenin yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda ülkenin uluslararası rekabet gücü açısından da önemli katkılar sunabileceğine işaret etmektedir. Sonuç olarak, savunma harcamalarındaki artışın Türkiye’de ekonomik büyümeye katkı sağlayabileceği, ancak bu ilişkinin enflasyonist etkiler dikkate alınarak politika düzeyinde değerlendirilmesi gerektiği düşünülmektedir.